از یک جشن فراموش شده اذربایجان چقدر میدانید؟

سون آی (son ay)

در فولکلور آذربایجان به آخرین شبهای مهتابی تابستان گفته می‌شود. در تفکر اسطوره‌ای آذربایجان ماه و خورشید عاشقان ابدی یکدیگرند که هرگز به هم نمی‌رسند. سونای یک رسم دیرینه است. رسمی اسطوره ای و افسانه وار که حتی قبل از ظهور اسلام تا به امروز پاس داشته شده است. گرچه به مرور زمان کم رنگ تر شده اما هنوز هم حداقل روستاهایی هستند که این رسم را برپا می دارند. همانطور که از اسمش برمیاید باید ربط کاملی به ماه داشته باشد. معمولا اغلب افسانه ها و اسطوره ها در فرهنگ آذربایجانی ها و کلا تورک ها به ماه مربوط است. ماه در اسامی، اعیاد، و رسومات آذربایجانی ها وتورک ها به طور کامل رخنه کرده و زیبایی افسانه ای به آنها داده است. سونای شبی از سال است که به اصطلاح به آن اعتدال پاییزی گفته میشود. شبی که روز و شب برابر میشوند و ماه کامل میشود. این شب تقریبا شب آخر تابستان است. البته ممکن است چند روز زودتر یا دیرتر باشد همه اینها بستگی به کامل شدن ماه دارد. اما به هر حال میتوان شب آخر تابستان را سونای نامید که روز عشق در آذربایجان محسوب میشود. در اصل این شب مشابهات زیادی با جشن برداشت محصول در کشورهای غربی دارد و در روستاها نیز به نوعی برای برداشت محصول استفاده میشود اما همانگونه که در کشور ما معمولا جشنهای باستانی محکوم به فنا شده اند این روز نیز هرساله بیشتر و بیشتر به سوی نابودی رفته است. در روستاها در این شب بازیهای خاصی انجام میشود معمولا جوانان روستا با صدایی خاص که به (آواوا) مشهور است همه را به میدان روستا و برای شروع بازی دعوت میکردند. در این شب خاص ماه و خورشید در زاویه ی 180 درجه قرار گرفته و هنگام غروب دقیقا روبروی هم قرار میگیرند. البته این دیدار خیلی به سرعت اتفاق میافتد و زیاد به طول نمی انجامد. این موضوع تا ابد ادامه دارد. از قدیم این اتفاق به یک نوع عشق تشبیه شده است. عشق ماه به خورشید. عشقی که تمامی ندارد و ابدی محسوب میشود درست مانند عشقهایی که در داستانهای فولکلور آذربایجان همانند اصلی-کرم وجود دارد. عشقی که حتی با سوخته شدن نیز تمامی نمی پذیرد. طبق این افسانه ، عشق این دو عاشق تمامی ندارد و تا ابد تکرار میشود و ادامه میابد. همه این موارد و عناصر در داستانهای دیگر ما همانند کوراوغلی نیز صادق هستند.

بعد از سونای تا شروع بهار، در روستاهای آذربایجان خواستگاریها، نامزدیها و عروسیها صورت می‌گیرد.

سونای معادلِ Harvest Moon در فرهنگ غربی است.

سون آی

 

جهت اطلاعات بیشتر در مورد این جشن آذربایجان کتاب آواوا نوشته استادناصر منظوری از انتشارات اندیشه نو پیشنهاد می گردد .

آمار جمعیتی شهرستان ملکان در سرشماری سال 90

جدیدترین آمار جمعیتی شهرستانهای کشور در سرشماری سال ۱۳۹۰ منتشر شد و طبق این آمار جمعیت شهرستان ملکان به شرح زیر است :

جمعیت کل شهرستان : ۱۰۶۱۱۸ نفر

جمعیت مرد : ۵۴۰۹۰ نفر - جمعیت زن : ۵۲۰۲۸ نفر ---- تعدا کل خانوار : ۲۹۷۰۷ خانوار

جمعیت شهری ( مجموع ملکان و لیلان ) : ۳۱۴۸۷ نفر

جمعیت شهری مرد : ۱۵۹۵۹ نفر -- جمعیت شهری زن : ۱۵۵۲۸ نفر -- خانوار شهری : ۹۱۴۲ خانوار

جمعیت روستایی : ۷۴۶۳۱ نفر

جمعیت روستایی مرد : ۳۸۱۳۱ نفر - جمعیت روستایی زن : ۳۶۵۰۰ نفر - تعداد خانوار روستایی:۲۰۵۶۵

لازم به ذکر است کل جمعیت شهرستان در سال ۸۵ تعداد ۱۰۱۵۱۸ نفر بود که بدین ترتیب مشخص می شود از سال ۸۵ تا ۹۰ تعداد ۴۶۰۰ نفر به جمعیت کل شهرستان ملکان افزوده شده است .

جمعیت برخی از شهرستانهای اطراف ملکان به شرح زیر است :

بناب : ۱۲۹۷۹۵ نفر

مراغه : ۲۴۷۶۸۱ نفر

تبریز : ۱۶۹۵۰۹۴ نفر

عجب شیر : ۶۶۷۴۶ نفر

هشترود : ۶۰۸۲۲ نفر

بوکان : ۲۲۴۶۲۸ نفر

میاندوآب : ۲۶۰۶۲۸ نفر

مهاباد : ۲۱۵۵۲۹ نفر

 

منبع : سایت مرکز آمار ایران

 

یک خواهش : اخیرا وبلاگهایی توسط دوستان عزیزم در روستای آروق و سایر روستاهای شهرستان ملکان ایجاد شده اند که علی رغم اینکه باعث خوشحالی بنده است ولی متاسفانه گاها اقدام به کپی برداری از مطالب وبلاگ آروق می نمایند و متاسفانه منبع مطالب خود را نیز درج نمی کنند لذا عاجزانه خواهشمندیم طبق قانون مالکیت معنوی و حق کپی رایت اگر مطلبی از وبلاگ روستای آروق را در وبلاگ خود منتشر می کنید حتما به منبع آن اشاره کنید تا زحماتی که برای این وبلاگ کشیده می شود محفوظ بماند ( مثلا برای استخراج این آمار از سایت مرکز آمار ایران حدود یکساعت وقت صرف شده است ) . با تشکر و آرزوی موفقیت برای همگان .

آیا ملکان اصفهان دوم شده است ؟

حدود ۶ سال پیش بود که با تبلیغات فراوان و با حضور وزیر صنایع وقت در زمینهای شرقی روستای آروق کلنگی به زمین زده شد که قرار بود مقدمات تبدیل شهرستان ملکان و روستای آروق را به اصفهان دوم فراهم کند و بزرگترین کارخانه ذوب آهن بخش خصوصی را در این شهرستان نظاره گر باشیم اینجا . ۹۱ هکتار از زمینهای روستائیان گرفته شد و به عوض آن از زمینهای چمن آروق به آنها داده شد !!!! یعنی از جیب خود مردم برای خود مردم خرج شد . اما مردم میگفتند چون یک طرح بزرگ صنعتی به نام ذوب آهن شمالغرب قرار است ساخته شود و برای ۶۰۰۰ نفر تنها در فاز اول !!!! اشتغال زایی گردد لذا با رضایت خاطر تصرف زمینهایشان را نظاره کردند و جالب اینجا بود که سردمدار تصرف زمینها و دادن وعده های سرخرمن از مسئولین سابق و حاجی  های خود روستا بود . دیوارها کشیده شد و یک سوله نصفه و نیمه ساخته شد ولی دریغ از پیشرفت کار . یک روز ندادن اعتبارات را وعده کردند یک روز تحریمهای بین المللی چماق شد . بعد از مدتی نماینده وقت شهرستان خبر از افتتاح طرح در دی ماه سال ۹۰  با حضور رئیس جمهور  داد اینجا  و  اینجا  و اینجا باز هم گفتیم باشد تا دی ماه سال ۹۰ صبر می کنیم . سال به پایان رسید ولی باز هم خبری نشد . رئیس اداره کار ملکان در تاریخ ۱۱/۲/۹۰ گفته بود فاز اول کارخانه به زودی عملیاتی می شود اینجا  ولی امروز که تاریخ ۱۶/۰۶/۹۱ هست هنوز این به زودی تمام نشده است . جالب اینجاست حتی سایت اینترنتی کارخانه نیز همانی هست که روز کلنگ زنی در ۶ سال قبل بود و اساسا هیچ تغییری از آن روز تا بحال نکرده است و جالبتر اینکه طبق اعلام سایت این کارخانه یک دفتر در تبریز ( خیابان جنت منظریه ) و یک دفتر در تهران ( بزرگراه حکیم ) دارد . ( به اصطلاح آفتابه لگن هفت دست شام  و نهار هیچی ) . این پروژه تا آنجا طول کشید که انتخابات مجلس هم برگزار شد و نماینده جدید هم انتخاب شد و ایشان هم در یک مصاحبه ای از روند کند احداث این کارخانه اظهار نارضایتی کرد اینجا  .  اکنون سوالی که برای مردم منطقه و بخصوص مردم آروق پیش آمده این است که اولا تکلیف آنهمه وعده و امیدواری کاذب بوجود آمده برای این شهرستان محروم چه خواهد شد و اصولا چه کسی پاسخگوی مطالبات مردم این شهرستان است . دوما تکلیف زمینهایی که از روستاییان آروق گرفته شده است و توسط به اصطلاح کارخانه دیوارکشی شده است چیست ؟ ( اینجا را باید حاجی معروف ما جواب بدهد ) .

ضمنا خبررسیده است که چندنفر نورچشمی را هم که در این کارخانه استخدام کرده بودند فعلا مرخص کرده اند و اکنون به جز نگهبان کس دیگری در این مجموعه فعالیت ندارد .

با تمام این صحبتها ما همچنان امیدواریم که با یک همت بزرگ از مسئولین شهرستان ملکان روند اجرایی کارخانه دوباره شروع شود چون با خبرهایی که از شهرهای دیگر و بخصوص شهر همسایه ملکان ( بناب ) می رسد سومین کارخانه بزرگ فولاد این شهرستان نیز امسال به بهره برداری می رسد و ما هنوز اندر خم یک کوچه ایم .منبع خبر .